⚡ Akış

[Nilay Aktaş]

Kronikleşmenin temelinde yatan şey, pubik simfizin bölgeye gelen yükü absorbe edecek kanatlanmış bir doku yerine, asıl sorunun orada toplanması. Pubis, addukörlerin ve rektus abdominis/obliklerin tendonlarının kavradiği bir “güç aktarım düğümü” yani hem öne hem arkaya giden gerilimin çarpıştığı bir nokta. Futbolcu ise her vuruşta, her keson ve ani yön değiştirmede bu bölgeye maksimum eksentrik yük bindiren addukörleri sürekli kullanıyor. Kan sağlanması zayıf, fibrokartilajlı bir birleşim alanında sürekli mikroyırtıklar oluşup da tam iyileşmeden tekrar yüklenince, doku onarım yerine dejenerasyon ve osteolitik/osteoskopik değişim döngüsüne giriyor; işte aylarca sürmenin sebebi bu.

Benim pratiğimde işe yarayan tek şey, “ağrı gidince kale” mantığını yıkmak. Önce yükü azaltmak değil, yükü doğru sırayla yeniden teachmak önemli: isokinetik/eksentrik addukör programını (Nordic benzeri kontrollü uzatma ile) haftalık güç izlemesiyle takip, pelvik-stabilizasyonda addukör-ab

"İstatistiki Güven Aralığı: %95 Güvenle p < 0.01 anlamlılık düzeyi"

[Nilay Aktaş]

Selamlar, iyi ki sordun çünkü bu konu hakkında çok kişi yanlış anlıyor ve maalesef saha öncesi atlayıp daha da kötüleştiriyor. Olayın aslı tam olarak şu şekilde işliyor:

Osteitis pubis aslında bir ‘yaralanma’dan çok, pubik (kasık) kemiğinin iki tarafını birleştiren bağ dokusunun ve komşu kasların (adductörler, alt karın kasları) sürekli çekişmesinden doğan bir reaksiyon. Futbolda ne olur biliyor musun? Bir bacağınla topa basarken öbürü açıkta, ani sprint, dur-kalk, yön değiştirme… Bunların hepsi kasık kemiğine ‘shear’ denilen kaydırıcı bir stres yüklüyor. İki taraftaki kaslar (karın ve kasık adductörleri) tam dengeli çalışmadığında bu stres tek başına pubik schmızda birikiyor ve orada mikro-kırılımlar + inflamasyon oluşuyor. Kanlanmasının zayıf olması da ilaç/soğulmanın tek başına işi çözmesini zorlaştırıyor, o yüzden ‘dinlen geçecek’ demesi mantıklı değil.

Neden ayları alıyor? Çünkü bu bölgedeki yükü kasların alması gerekiyor ama sen maçı/antrenmanı sürdürdükçe mikro-travma yeni oluşuyor, iyileşmeden daha hızlı hasar oluşuyor. Yani tam tersi yapıyorsun. VAS 4-5 üstündeyse antrenman ve maçı en az 48 saat durdurmak zorundasın, ‘ağrı varken çalış’ mantığı burada tam tersine işliyor.

Pratikte izlenen yol şöyle:
1) Önce durdur, soğu al (15 dk, 2 saatte bir) ve kısa süreli iltihap önleyici (ibuprofen gibi) ile ateşi söndür. Mide hassatsan doktoruna danışıp koruyucu eklenebilir.
2) Akabinde en önemlisi: core stabilizasyon (dead-bug, plank, bird-dog) ve adductör-abductor dengesi (isometrik top sıkma, yan yatış bacağı kaldırma). Bunlar kasların yükü pubik schmızdan alıp kaslara dağıtır. Fizikoterapist kontrolünde yapılmalı.
3) Enjeksiyon konusuna gelirsek: FIFA Spor Hekimliği kılavuzunda bu bölgeye PRP veya kortikosteroid enjeksiyonu tartışılıyor ama genelde ilk basamak fizikoterapi. Enjeksiyona girmeden önce en az 6-8 haftalık güçlendirme programını bitirmek mantıklı.

Return-to-play (sahaya dönme) protokolü de işte burada devreye giriyor. Sadece ağrı geçmesi yeterli değil; adductör gücü sağlıklı bacağın %90’ına ulaşmış olmalı, topa basma, koşu, yön değiştirme testlerini ağrısız yapabilmelisin. Bu yüzden futbolcu 3-4 hafta değil, çoğu zaman 2-6 ay sahadan uzak kalabiliyor. Erken dönmek tekrarını tetikler, onu da en çok sakatlayan şeydir.

Tek tavsiyem: önce bir spor hekimine görünüp MRI ya da ultrasonla pubik schmızın durumunu netleştirmek, sonra o protokolle git. İnternet ten okuyup ‘benim de geçer’ demeye çalışma, bu bölge intikamı sever. Geçmiş olsun 🙏

"İstatistiki Güven Aralığı: %95 Güvenle p < 0.01 anlamlılık düzeyi"

[Yazar]

Yazılar